نام فایل : بررسی علل و نحوه پیدایش حاشیه نشینی

فرمت : .ppt

تعداد صفحه/اسلاید : 24

حجم : 8 مگابایت



بررسی علل و نحوه پیدایش حاشیه نشینی
مقدمه
يكي از بزرگترين دستاوردهاي بشر ساختن شهر است. شكل شهر همواره شاخص بيرحم درجه تمدن بشري بوده و خواهد بود. در واقع اين مجموع تصميمات مردم ساكن شهر است كه شكل شهر را تعيين ميكند.
پيدايش انقلاب صنعتي در نيمه دوم قرن نوزدهم و عوامل نشات گرفته از آن همچون تمركز صنعت و تجارت، نابرابري در تقسيم كار و توزيع ناعادلانه درآمد از سويي و مهاجرت روستاييان به شهر ها به علت كمبود خدمات ، بيكاري و از اين قبيل از سوي ديگر منجر به افزايش جمعيت شهر ها و بويژه شهر هاي بزرگ و ايجاد كلان شهر ها شده است.
در چنين شرايطي ساكنان محدوده اقتصادي شهر كه دچا رفقر ، بيكاري و بي سوادي مي باشند، جذب نظام اجتماعي – اقتصادي شهر شده و در حاشيه شهر به صورت غير رسمي اسكان مي يابند و منجر به بروز پديده حاشيه نشيني مي شوند.

حاشيه نشين كيست؟

حاشيه نشين به مفهوم كلي به كسي گفته ميشود كه در شهر سكونت دارد ولي به علل گوناگون نتوانسته است جذب نظام اقتصادي و اجتماعي شهر شود و از خدمات شهري استفاده كند.

حاشيه هاي درون شهري
حاشيه هاي درون شهري كه عموما در بخشهاي قديمي تر شهر ديده مي شوند ، آن قسمت از شهر می باشند كه در گذشته وضعيت مطلوب و سامان يافته اي داشته ولي به تدريج شرايط آن نامناسب شده و ساكنان آن به نقاط بهتر و جديدي از شهر رفته و درآن جا سكني گزيده اند.
حاشيه پيرامون شهر ها
اين سكونتگاه ها ازآن حيث به عنوان حاشيه نشين شناخته شدند كه اغلب در پيرامون نقاط شهري و یا در اراضي نامناسب كه در معرض انواع تهديدهاي طبيعي مي توانست قرار گيرد يا از حيث مالكيت وضعيت مبهمي داشتند ، شروع به توسعه كردند.

اسکان غیر قانونی (عدوانی )

سکونتگاه غیر قانونی (عدوانی) را می توان به عنوان یک منطقه مسکونی تعریف کرد که بدون مطالبه قانونی برای دریافت زمین و یا اجاره از سوی مقامات مربوطه برای ساختن خانه توسعه یافته است.
زاغه های غیرقانونی معمولا در حاشیه شهرها ظاهر می شوند.
دلایل ظهور پدیده حاشیه نشینی
شکل گیری و توسعه سکونتگاه های غیر قانونی تابعی از عوامل داخلی و خارجی است. از عوامل داخلی می توان به مواردی مانند فقدان ممر عایدی تضمین شده و دیگر مسائل مالی ، شغل های روزمزد با دستمزد کم که در بسیاری موارد موقت و نیمه دائم است. ، اشاره نمود .
دلایل خارجی نیزمواردی مانند: مهاجرت ، قیمت بالای زمین و مسکن ، بی توجهی دولت نسبت به رسیدگی به وضعیت این مناطق ، استاندارد های بالای مسکن قابل قبول ، ضوابط و مقررات ، طرح های پیچیده وموانع نهادی و سازمانی را شامل می شوند.
تاریخچه حاشیه نشینی در ایران
توسعه شهری در ایران در فاصله سال های 1340-1320 مبنتی بر رشد مهاجرت روستایی بوده و دو قطب مرفه نشین شهری و فقیرنشین در این دوره خودنمایی می کند.
در سال 1351، به دليل اصلاحات ارضي و همچنين عدم کارائي اقتصاد کشاورزي روستاها، موج مهاجرت‌هاي گسترده ‌اي به شهرهاي بزرگ رخ داد که به نمود يافتن زيست حاشيه اي منجر شد. مطابق با برآوردهايي که توسط مرکز مطالعات و تحقيقات معماري شهرسازي ايران، صورت پذيرفت ، 67 شهر کوچک و بزرگ کشور در 16 استان در سال 1380 ، با پديده حاشيه‌نشيني مواجه هستند، در اين محدوده‌ها که بيش از دو ميليون نفر ساکن هستند، تراکم جمعيت مناطق حاشيه‌نشين به طورمتوسط حدود 200 نفر در هکتار است همچنين ، جمعيت حاشيه‌نشيني در 10 شهر بزرگ ايران نظير تهران، مشهد، شيراز، اهواز حدود 5/3 ميليون نفر تخمين زده شد که اکنون قطعاً بسيار بيشتر از اين رقم است.
نتایج و اثرات حاشیه نشینی
1. رواج مشاغل کاذب و غير رسمي و فقرمفرط اقتصادي درميان مهاجران حاشيه نشين ،‌ سبب وضع نامطلوب اسکان آنان ، ساختمان های بی قواره و کوچه های درهم و نامناسب شده است .
2. سطح نازل آموزش و پرورش و سواد در حاشيه شهرهاي ايران و عدم تخصيص بودجه متناسب براي امر آموزش و پرورش دراين نقاط جداي از آنکه باعث کم سواد شدن حاشيه نشينان شده است، موجب گرديده تا فرآيند جامعه پذيري socialization، درميان کودکان و نوجوانان حاشيه‌نشين فرآيندي ناقص و عقيم باشد. نقصاني که در رشد بالاي انحرافات جامعوي و ناهنجاری های اخلاقی نمود مي يابد.
....