نام فایل : ترکمن دایره المعارفی

فرمت : .doc

تعداد صفحه/اسلاید : 73

حجم : 31 مگابایت

 
ترکمن دایره المعارفی
در باره اطلاعات تاریخی جغرافیایی فرهنگ و هنر و ...
 
خلاصه مقالات اولين كنفرانس بين المللي تاريخ تركمن
خلاصه مقالات كنفرانس بصورت كتاب 90 صفحه اي منتشر و در اختيار شركت كنندگان قرار گرفت آنچه در ذيل مي ايد خلاصه مقالات كنفرانس مي باشد. اميد مي رود مشروح سخنرانيها نيز در اين سايت بزودي قرار گيرد.
 
نوشته شده در  شنبه بيست و ششم شهريور 1384ساعت 14:11  توسط روابط عمومی دایره المعارف ترکمن  | 
نظر بدهید
ترکمن های سالر در دوره معاصر
خانم سالارنیا *
سالرها یکی از اقوام بسیار مهم ترکمن ها در طول تاریخ بشمار می روندعلاوه بر نقش آنان در هنر ترکمن در کشمکش های سیاسی نیز ایفای نقش کرده اندو اما در دوره قاجاریه و سپس حاکمیت بلشویسم در آن طرف مرزهای ایران وضعیت آنان بشدت متزلزل گردید . سالرها از دست بلشویکهای تندرو راهی افغانستان و ایران شدند.
سالراز ناشناخته ترين طايفه هاي تركمن است و تفاوت هاي قابل توجهي با ديگر تركمن ها دارد نه تنها از نوع پوشاك، گويش مي توان مهمترين آن مربوط به اسكان اين طايفه در ايران كه يك قرن نمي شود اشاره كرد.
به گذشته ي سالرها باز گرديم و دفتر خاطرات آنها را با هم ورق بزنيم. در گذشته در شوروي سابق (تركمنستان امروزي) مي زيستند اما با سلطه بلشويكيها در تركمنستان كه مصادف است با صنعتي شدن اتحاديه هاي روسيه شامل: دستگيري اقليت هاي ثروتمند در آن زمان در روسيه بيش از 20 اقليت مختلف وجود داشته است، گرفتن اراضي كشاورزي از مردم براي پيشرفت صنعتي، بهترين كشتارها و غارت ها، كاركردن زنان در عرضه هاي مختلف اجتماعي كه تطابقي با فرهنگ سالر و ديگر اقوام متعصب نداشته و پذيرفتن آن نه تنها براي سالرها بلكه براي هر قدم غيرتمند بسيار مشكل بوده و در اين شرايط در ذهن سالرها جز آينده اي تاريك و پليد خطور نمي كرد.
گروهي از آنها شبانه دور از چشم افسران روس با فرار از ميان كوهها، دشتها و رود تجن وارد سرخس و توابع آن مي شوند ولي آن دسته از سالرهايي كه مجال فرار نمي يابند به دلايل مختلف در تركمنستان ماندگار مي شوند و بدين ترتيب سالرها به دو دسته تقسيم مي شوند اما آن دسته از سالرهايي كه وارد ايران مي شوند در مكاني به نام باغباغو واقع در خراسان رضوي و توابع سرخس سكني مي گزينند. ولي ديري نمي گذرد كه مرگ به سوي ايل سالر آمده و بيماري ابتدا حيوانات و سپس بقيه ي افراد را از پاي در مي آورد.
بسياري از كودكان و زنان يتيم و بيوه شدند و ديگر افراد به جاي مانده بي خانمان مي شوند بعد از اين كشتار عجيب رضاخان دستور مي دهد آنها به سوي سرزمين خود بازكردند ولي سالرها نپذيرفتند و به اميد زندگي بهتر كمر همت را بسته و در برابر بازي روزگار خم به ابرو نياورده و راهي شهرهاي: تربت جام، مشهد، سرخس و روستاهاي: جان آباد، صالح آباد، موسي آباد، يكه پسته، (سنگ) درازو، و تعدادي ديگر روانه تركمن صحرا مي شوند آنها به خواسته ي خودشان روانه ي مكان هاي نامبرده نمي شوند زيرا هيچ پيوستگي فرهنگي، ملي، قومي، زباني با سالرها نداشته و تنها حفظ اصالت آنها را وادار به اين كار كرده و دليل ديگر اينكه سالرها اميد برگشت به سرزمين مادري را داشتند و به همين دليل به سوي ديگر نواحي تركمن نشين ايران حركت نمي كنند و مي توان گفت كه با گذشت ساليان دراز سالرها هنوز هم اصالت و بافت عشيره اي خود را حفظ كرده اند.
دولت هاي نالايق روس و ايران آن زمان نه تنها نتوانستند به ياري ايل سالر بشتابند بلكه درصدد تار و ماج كردن فرهنگ غني سالر شدند اما به بركت انقلاب اسلامي همچنان كه تحولي عجيب در جامعه ي ايران بوجدو آورد اين دگرگوني شامل تركمن ها و بخصوص سالرها شد و آنها توانستند با گذشت سالها روابط خود را با سالرهاي تركمنستان برقرار كنند.
ترکمنها در عصر پهلوی
مایسا ایری *
رضاخان براي خلع سلاح تركمنها، اقدامات وحشيانه اي در تركمن صحرا اجرا كرد، كشتار اهالي و سوزاندن روستاها مثل آتش زدن روستاي سلاخ كه مردم آن نواحي را از طرف خوجه نفس به توپ بستند. در سراسر تركمن صحرا حكومتهاي نظامي برقرار گرديد . در طي يك اعلاميه كه پس از شكست جنبش خطاب به تركمن ها صادر شد ، رفت و آمد به تركمن صحرا را با كسب اجازه نامه مخصوص از سوي فرماندار نظامي گرگان و يا پادگانهاي محلي مجاز اعلام مي كند .
غصب زمين از ناحيه تركمن صحراي غربي آغاز گرديد و چون اندازه گيري توسط «ني» انجام مي گرفت، اين عمل اداره املاك را تركمن ها (ناي لاما) مي گفتند. غصب زمينهاي منطقه گنبد و آي درويش (حومه كلاله) اقدامات بعدي سرسپردگان رضاخان بود.
رضا شاه در 26 مرداد 1305 شخصاً از طريق تركمن صحرا و دشت گرگان وارد بجنورد شد و عده اي از اعضاي پادگان مراوه تپه را به جرم ايجاد بلوا اعدام نمود.
ستون جان محمد خان نيز از راه بجنورد حمله به تركمنهاي گوگلان را آغاز نمودند. در نهايت اين چهار ستون 12 آبان ماه در گنبد قابوس به
هم رسيدند و پيروزي شان را جشن گرفتند.
خلع سلاح تركمنها به پايان رسيد و سرتاسر تركمن صحرا به فرماندهي سرتيپ عبدالله توماچ حكومت نظامي اعلام گرديد.
بعدها اختلاف بين دو طايفه بزگ تركمن يعني جعفرباي و آتاباي و تزلزل رهبران تركمن از جمله عثمان آخوند موجب موفقيت رضاشاه در سركوب آنها گرديد.
نقش ترکمانان در به قدرت رسيدن قاجار در تاريخ ايران
نعمت الله آرميده *
در تحولات تاريخ ايران، ايلات و عشاير نقش بسيار مهمي را ايفا كردند. به جرأت مي توان گفت ايلات و عشاير قرنها از عوامل مهم و موثر در تحولات سياسي و اجتماعي ايران بودند. اينان طي قرنها مانند مهره هاي شطرنج در صحنه بازيهاي سياسي و مبارزه ها و كشمكش هاي داخلي ايران شركت موثر داشته و عنصر فعال و گاهي محور اصلي تحولات سياسي بوده اند.
بصورت تقريبي مي توان ادعا كردكه بيش از دوسوم حكومتهاي ايران و نزديك به هشتاد در صد ادوار حكمراني كشور، دراختيار جماعات ايلاتي قرار داشته است. و بسياري از جريانهاي سياسي سه قرن اخير و غالب كشمكش ها و مبارزه ها و جنگها و منازات داخلي ايران معلول وجود ايلات و طرز زندگي و روحيه و امتيازات طبقاتي آنان بوده است بطوريكه از يك لحاظ تاريخ سه قرن اخير را مي توان تاريخ نهضت و جنبش هاي نظامي و سياسي ايلات و عشاير دانست.
...